Faculteit Wiskunde & Informatica

Wanneer tijdens het afleggen van een schriftelijk tentamen fraude wordt geconstateerd of vermoed, wordt dit door de surveillant schriftelijk vastgelegd. De surveillant kan de student verzoeken eventuele bewijsstukken beschikbaar te stellen. De student wordt in de gelegenheid gesteld een schriftelijk commentaar bij het schriftelijke verslag van de surveillant te voegen. Het schriftelijke verslag en het eventuele schriftelijke commentaar worden zo spoedig mogelijk ter hand gesteld aan de examencommissie van de opleiding van de student.

Tentamen via een opdracht. Een tentamen is een onderzoek naar de kennis, het inzicht en de vaardigheden van de student, alsmede de beoordeling van de uitkomsten van dat onderzoek. Het gaat hierbij om een individuele beoordeling van de student. Tentamenvormen zijn het schriftelijke tentamen, het mondelinge tentamen en de opdracht, of combinaties hiervan.

Tijdens een schriftelijk tentamen kan de student vanzelfsprekend geen ondersteuning door de docent verwachten. U dient aan de studenten te communiceren dat dit ook geldt voor een tentamen door middel van een opdracht. Tijdens het maken van voorafgaande (oefen)opdrachten kunnen studenten wel rekenen op uw ondersteuning. Het dient derhalve voor de studenten duidelijk te zijn, wanneer het tentamen aanvangt (het moment waarop u de opdracht beschikbaar stelt) en wanneer het tentamen eindigt (het moment van uiterste inlevering).

Hoe wordt gefraudeerd? Fraude bij opdrachten vindt in de regel op twee manieren plaats:

• Teksten worden zonder bronvermelding overgenomen van internet.
• Teksten worden gekopieerd van een medestudent.

In het tweede geval is er een moeilijk te trekken grens tussen samenwerking van studenten en het kopiëren van teksten. Deze onduidelijkheid wordt vaak vergroot, doordat het tentamen veelal voorafgegaan wordt door (oefen)opdrachten die in groepjes gemaakt (kunnen) worden. Het is derhalve zaak aan de studenten duidelijk te communiceren dat het tentamen individueel gemaakt dient te worden. De tentamenopdracht dient zo geformuleerd te zijn, dat u kunt beoordelen of de student inderdaad zelfstandig het tentamen gemaakt heeft.

Wat moet u doen indien u fraude constateert of vermoedt? Volgens artikel 3.2 van het Examenreglement moet de examinator of surveillant de fraude schriftelijk vastleggen en de student om bewijsstukken vragen. Vervolgens wordt de student verzocht een schriftelijke reactie te geven op het schriftelijke stuk van de examinator of surveillant. Die stukken gaan vervolgens naar de examencommissie.

Indien u fraude vermoedt, kunt u de betreffende student uitnodigen voor een gesprek. Een gesprek hoort tot de mogelijkheden, maar hoeft volgens het reglement niet. Het is zaak dit gesprek op formele wijze te houden. Immers, als u inderdaad wordt bevestigd in uw vermoeden van fraude, dan is dit gesprek onderdeel van uw bewijsvoering. Ik raad u dus het volgende aan:

• Voer dit gesprek in aanwezigheid van een derde persoon, veelal een collega-docent. Laat deze persoon een gespreksverslag maken.
• Leg de student duidelijk uit waaruit de verdenking bestaat, bijv. door de ingeleverde opdracht en het gelijkende werk (van internet of een medestudent) voor te leggen.
• Vraag of de student ermee instemt dat de gelijkenis opvallend is.
• Vraag naar een eventuele verklaring van de gelijkenis.
• Als er inderdaad sprake is van hergebruik van werk van anderen, probeer er achter te komen wie of wat de bron is, hoe het is overgedragen en wat ermee gedaan is.
• Probeer ook de diepere oorzaak te ontdekken.
• Ga na waar de student zelf diens grenzen trekt met betrekking tot het begrip eigen werk.
• Leg duidelijk vast waarover men het eens dan wel oneens is in het gesprek.
• Leg duidelijk vast wat er aan het slot wordt afgesproken.

Indien u na afloop van dit gesprek bent bevestigd in uw vermoeden van fraude, meldt u dit onverwijld aan de secretaris van de betreffende examencommissie. Speel geen eigen rechter, fraudegevallen dienen door de examencommissie afgehandeld te worden.

U overhandigt vervolgens aan de examencommissie schriftelijke documentatie waaruit opgemaakt kan worden dat er sprake is van fraude, alsmede de verslaglegging van het gesprek. Formeel kunt u alleen een vermoeden van fraude uitspreken; de examencommissie kan fraude vaststellen.

Tot slot. Fraude is een ernstige zaak. Een student dient zijn studieresultaten te behalen op basis van eigen werk. Fraudegevallen dienen zorgvuldig behandeld te worden. Van belang is dat studenten voor uw vak weten waar ze aan toe zijn. Vermeld dus in uw studeerwijzer wat u van de studenten verwacht. Als u fraude vermoedt, wees dan zorgvuldig. U kunt te allen tijde bij de secretaris van een der examencommissies om advies verzoeken.